
Tính vị, quy kinh
Vị cay, đắng; tính vi ôn. Quy vào kinh Thận, Bàng quang.
Công năng
Khu phong trừ thấp, thông tý chỉ thống.
Chủ trị
Phong hàn thấp tý, đau lưng gối, đau nửa người dưới, đau đầu do thiếu âm phục phong.
Liều tham khảo
3–9 g mỗi ngày, thường dùng dạng thuốc sắc trong bài thuốc phối hợp. Liều thực tế do thầy thuốc quyết định theo thể trạng và chứng bệnh.
Kiêng kỵ
Âm hư huyết táo.
Có mặt trong 1 bài thuốc
Vai trò của Độc hoạt trong từng phương
| Bài thuốc | Vai trò | Nhóm | Công năng |
|---|---|---|---|
| Độc hoạt tang ký sinh thang | Quân | Trị phong | Khu phong thấp, chỉ tý thống, ích can thận, bổ khí huyết |
Khi nào cần chăm sóc y tế?
Thông tin chung về an toàn khi dùng dược liệu, không dùng để chẩn đoán.
Khó thở, tức ngực hoặc đau ngực dữ dội; sưng môi, lưỡi, họng; nổi mề đay toàn thân, tím tái; ngất hoặc lơ mơ; co giật; nôn ra máu, đi ngoài phân đen; chảy máu không cầm.
Ngừng dùng ngay, gọi cấp cứu 115 hoặc đến cơ sở y tế gần nhất, mang theo gói thuốc hoặc đơn thuốc.
Buồn nôn, nôn kéo dài, đau bụng, tiêu chảy; vàng da hoặc nước tiểu sẫm màu; ngứa, phát ban; chóng mặt, hồi hộp bất thường. Khớp sưng nóng đỏ, sốt, tê yếu tăng dần, đau lan xuống chân tay kèm yếu liệt.
Ngừng dùng, đến gặp bác sĩ hoặc thầy thuốc có chứng chỉ hành nghề; nói rõ đã dùng những gì và từ bao giờ.
Đang mang thai hoặc cho con bú; trẻ nhỏ, người cao tuổi; có bệnh gan, thận, tim mạch, tiểu đường, huyết áp; đang dùng thuốc chống đông, hạ huyết áp, thuốc tim, thuốc an thần hay bất kỳ thuốc tân dược nào.
Thông báo cho bác sĩ, dược sĩ mọi thuốc và dược liệu đang dùng để được tư vấn về tương tác.
Câu hỏi thường gặp
Độc hoạt có tính gì, vị gì, vào kinh nào?
Vị cay, đắng; tính vi ôn; quy vào kinh Thận, Bàng quang. Bộ phận thường dùng: rễ.
Độc hoạt có tác dụng gì?
Theo Y học cổ truyền, Độc hoạt có công năng khu phong trừ thấp, thông tý chỉ thống. Thường được nhắc đến trong: phong hàn thấp tý, đau lưng gối, đau nửa người dưới, đau đầu do thiếu âm phục phong.
Liều dùng Độc hoạt mỗi ngày là bao nhiêu?
Liều tham khảo trong tài liệu chuyên ngành: 3–9 g mỗi ngày, thường phối hợp trong bài thuốc. Liều thực tế do thầy thuốc quyết định theo thể trạng và chứng bệnh; không tự tăng liều.
Ai không nên dùng Độc hoạt?
Âm hư huyết táo. Phụ nữ có thai, đang cho con bú, trẻ nhỏ và người đang dùng thuốc tân dược nên hỏi thầy thuốc trước khi dùng.
Độc hoạt có trong những bài thuốc nào?
Độc hoạt có mặt trong 1 bài thuốc của trang này: Độc hoạt tang ký sinh thang (vai quân).
Vị thuốc liên quan
Cùng nhóm hoặc gần về tính vị, quy kinh
Khương hoạt
Rhizoma et Radix NotopterygiiTính ôn · vị cay, đắngTán hàn, khu phong, trừ thấp, chỉ thống
Thiên niên kiện
Rhizoma Homalomenae occultaeTính ôn · vị đắng, cayTrừ phong thấp, cường cân cốt

Ngũ gia bì
Cortex Schefflerae heptaphyllaeTính lương · vị đắng, chátKhu phong, trừ thấp, mạnh gân cốt

Tang ký sinh
Herba Loranthi gracilifoliiTính bình · vị đắng, ngọtKhu phong thấp, bổ can thận, mạnh gân xương, an thai

Uy linh tiên
Radix et Rhizoma ClematidisTính ôn · vị cay, mặnKhu phong trừ thấp, thông kinh lạc, chỉ thống
Hoàng bá
Cortex PhellodendriTính hàn · vị đắngThanh nhiệt táo thấp, tả hỏa trừ cốt chưng, giải độc
Tài liệu tham khảo
- Bộ Y tế. Dược điển Việt Nam V. Hà Nội: Nhà xuất bản Y học; 2017.
- Đỗ Tất Lợi. Những cây thuốc và vị thuốc Việt Nam. Hà Nội: Nhà xuất bản Y học.
- Bộ môn Dược học cổ truyền, các trường đại học Y Dược. Giáo trình / Bài giảng Dược liệu và Dược học cổ truyền.
- Chinese Pharmacopoeia Commission. Pharmacopoeia of the People’s Republic of China (tài liệu tham khảo thêm).
Đây là danh mục tài liệu chung của chuyên mục. Nội dung được biên soạn lại, chưa dẫn nguồn đến từng trang và đang chờ kiểm duyệt chuyên môn. Phát hiện sai sót xin gửi góp ý.