- Trang chủ
- Từ điển
Từ điển thuật ngữ
133 thuật ngữ Đông y. Gõ tiếng Việt có dấu hay không dấu, chữ Hán hoặc tiếng Anh đều tìm được.
- Âm dương 陰陽 Yin and yang
- Hai mặt đối lập mà thống nhất trong mọi sự vật, hiện tượng; là cương lĩnh tổng quát của lý luận Đông y. Xem thêm →Học thuyết nền tảng
- Âm hư 陰虛 Yin deficiency
- Âm dịch thiếu, sinh hư nhiệt: nóng về chiều, đạo hãn, lòng bàn tay chân nóng, lưỡi đỏ ít rêu. Bệnh nguyên, bệnh cơ
- Bào chế 炮製 Processing
- Chế biến dược liệu (sao, chích, chưng…) để giảm độc, đổi tính, tăng hiệu lực. Dược học, phương tễ
- Bát cương 八綱 Eight principles
- Âm – dương, biểu – lý, hàn – nhiệt, hư – thực: tám cương lĩnh quy nạp chứng bệnh. Xem thêm →Bát cương, biện chứng
- Bát pháp 八法 Eight methods
- Hãn, thổ, hạ, hòa, ôn, thanh, tiêu, bổ. Xem thêm →Trị tắc, trị pháp
- Biện chứng luận trị 辨證論治 Pattern identification and treatment
- Phân tích triệu chứng để xác định “chứng”, từ đó định phép chữa và chọn thuốc, huyệt. Xem thêm →Học thuyết nền tảng
- Biểu chứng 表證 Exterior pattern
- Bệnh ở phần nông (da lông, cơ biểu): sợ lạnh, phát sốt, mạch phù. Xem thêm →Bát cương, biện chứng
- Biểu lý 表裏 Exterior–interior
- Quan hệ từng cặp tạng – phủ (Tâm – Tiểu trường, Phế – Đại trường…); cũng là cặp cương lĩnh chỉ vị trí bệnh nông sâu. Tạng tượng
- Bổ pháp 補法 Tonification
- Phép chữa bồi bổ khí, huyết, âm, dương khi hư chứng. Xem thêm →Trị tắc, trị pháp
- Bối du huyệt 背俞穴 Back transport point
- Huyệt ở lưng trên kinh Bàng quang, nơi khí của tạng phủ rót vào. Xem thêm →Kinh lạc, huyệt
- Can chủ sơ tiết 肝主疏泄 Liver governs free coursing
- Can giữ cho khí cơ toàn thân thông suốt, điều hòa tình chí và giúp tiêu hóa. Tạng tượng
- Can tàng huyết 肝藏血 Liver stores blood
- Can dự trữ huyết và điều tiết lượng huyết theo nhu cầu hoạt động. Tạng tượng
- Can uất 肝鬱 Liver qi stagnation
- Khí của Can không thư thái, thường do căng thẳng tình chí: tức sườn, thở dài, đầy bụng. Xem thêm →Bệnh nguyên, bệnh cơ
- Châm cứu 針灸 Acupuncture and moxibustion
- Phương pháp chữa bệnh bằng kim châm và cứu ngải lên huyệt vị; chỉ do người có chuyên môn thực hiện. Xem thêm →Kinh lạc, huyệt
- Chích 炙 Honey-fried
- Cách bào chế sao tẩm mật hoặc rượu; ví dụ Chích cam thảo tăng tính bổ khí, ôn trung. Dược học, phương tễ
- Chính khí 正氣 Healthy qi
- Sức chống đỡ, điều tiết và phục hồi của cơ thể. Bệnh nguyên, bệnh cơ
- Chỉnh thể quan 整體觀念 Holism
- Quan niệm cơ thể là một khối thống nhất và thống nhất với môi trường tự nhiên, xã hội. Xem thêm →Học thuyết nền tảng
- Chứng 證 Pattern
- Bản chất của bệnh ở một giai đoạn, gồm vị trí, nguyên nhân, tính chất và tương quan chính – tà; khác với triệu chứng và bệnh. Xem thêm →Bát cương, biện chứng
- Cứu 灸 Moxibustion
- Dùng sức nóng của mồi ngải hơ trên hoặc gần huyệt, thích hợp với chứng hàn. Xem thêm →Kinh lạc, huyệt
- Dị bệnh đồng trị 異病同治 Different diseases, same treatment
- Khác bệnh nhưng cùng một chứng thì có thể dùng cùng một phép chữa. Xem thêm →Trị tắc, trị pháp
- Dinh khí 營氣 Nutrient qi
- Khí đi trong mạch, có tác dụng dinh dưỡng và hóa sinh huyết. Xem thêm →Tinh – khí – huyết – tân dịch
- Du huyệt 腧穴 Acupoint
- Nơi khí của tạng phủ, kinh lạc tụ lại và ra vào ở bề mặt cơ thể. Xem thêm →Kinh lạc, huyệt
- Dược độc 藥毒 Toxicity of medicinals
- Tính độc của vị thuốc; sách cổ chia đại độc, hữu độc, tiểu độc, cần bào chế đúng và dùng theo chỉ định. Xem thêm →Dược học, phương tễ
- Dương hư 陽虛 Yang deficiency
- Dương khí suy: sợ lạnh, tay chân lạnh, sắc trắng, mạch trầm trì. Bệnh nguyên, bệnh cơ
- Dương minh 陽明 Yangming
- Giai đoạn nhiệt thịnh ở lý: sốt cao, khát, ra mồ hôi, hoặc táo bón bụng đầy. Xem thêm →Bát cương, biện chứng
- Đàm ẩm 痰飲 Phlegm and fluid retention
- Sản vật bệnh lý do thủy dịch ngưng tụ; đặc là đàm, loãng là ẩm. Xem thêm →Bệnh nguyên, bệnh cơ
- Đạo hãn 盜汗 Night sweats
- Ra mồ hôi khi ngủ, tỉnh dậy thì hết; thường gặp ở âm hư. Bệnh nguyên, bệnh cơ
- Đắc khí 得氣 Obtaining qi
- Cảm giác căng, tức, tê, nặng tại huyệt khi châm – dấu hiệu kim đã tác động tới kinh khí. Kinh lạc, huyệt
- Đốc mạch 督脈 Governor vessel
- Mạch chạy dọc cột sống lên đầu; “bể của các kinh dương”. Xem thêm →Kinh lạc, huyệt
- Đồng bệnh dị trị 同病異治 Same disease, different treatments
- Cùng một bệnh nhưng chứng khác nhau thì cách chữa khác nhau. Xem thêm →Trị tắc, trị pháp
- Gia giảm 加減 Modification
- Thêm hoặc bớt vị thuốc, đổi liều trong bài thuốc để hợp với chứng cụ thể. Xem thêm →Dược học, phương tễ
- Hạ pháp 下法 Purgation
- Phép thông đại tiện, đưa tích trệ và nhiệt kết ra ngoài. Xem thêm →Trị tắc, trị pháp
- Hàn 寒 Cold
- Âm tà dễ tổn thương dương khí, gây ngưng trệ và co rút. Xem thêm →Bệnh nguyên, bệnh cơ
- Hàn nhiệt vãng lai 寒熱往來 Alternating chills and fever
- Lúc rét lúc sốt xen kẽ, dấu hiệu điển hình của bệnh thiếu dương. Xem thêm →Tứ chẩn
- Hãn pháp 汗法 Sweating method
- Làm ra mồ hôi để đưa tà khí ở biểu ra ngoài. Xem thêm →Trị tắc, trị pháp
- Hòa pháp 和法 Harmonizing method
- Hòa giải, điều hòa: dùng khi tà ở bán biểu bán lý hoặc tạng phủ bất hòa. Xem thêm →Trị tắc, trị pháp
- Hoàn 丸 Pill
- Dạng thuốc viên tròn, tác dụng chậm và kéo dài, tiện dùng lâu ngày. Dược học, phương tễ
- Huyết 血 Blood
- Chất lỏng đỏ đi trong mạch, nuôi dưỡng và làm nhu nhuận toàn thân; là cơ sở vật chất của thần. Xem thêm →Tinh – khí – huyết – tân dịch
- Huyết hư 血虛 Blood deficiency
- Huyết không đủ nuôi dưỡng: sắc nhợt, hoa mắt, hồi hộp, tê tay chân. Bệnh nguyên, bệnh cơ
- Hư chứng 虛證 Deficiency pattern
- Chính khí suy yếu là chính. Xem thêm →Bát cương, biện chứng
- Khí 氣 Qi
- Vật chất tinh vi luôn vận động, là động lực của mọi hoạt động sống. Xem thêm →Tinh – khí – huyết – tân dịch
- Khí cơ 氣機 Qi movement
- Sự vận động thăng, giáng, xuất, nhập của khí. Xem thêm →Tinh – khí – huyết – tân dịch
- Khí hư 氣虛 Qi deficiency
- Khí không đủ: mệt mỏi, hụt hơi, ngại nói, tự hãn, mạch hư. Bệnh nguyên, bệnh cơ
- Khí trệ 氣滯 Qi stagnation
- Khí vận hành không thông: đầy, trướng, đau di chuyển. Bệnh nguyên, bệnh cơ
- Kinh lạc 經絡 Meridians and collaterals
- Mạng lưới đường vận hành khí huyết, nối tạng phủ với toàn thân. Xem thêm →Kinh lạc, huyệt
- Kinh phương 經方 Classical formulas
- Các bài thuốc trong Thương hàn luận và Kim quỹ yếu lược của Trương Trọng Cảnh; cấu trúc chặt chẽ, vị ít. Xem thêm →Dược học, phương tễ
- Kỳ kinh bát mạch 奇經八脈 Eight extraordinary vessels
- Tám mạch Đốc, Nhâm, Xung, Đới, Âm kiểu, Dương kiểu, Âm duy, Dương duy. Xem thêm →Kinh lạc, huyệt
- Lạc huyệt 絡穴 Connecting point
- Huyệt nơi lạc mạch tách ra, nối hai kinh biểu lý. Xem thêm →Kinh lạc, huyệt
- Lục dâm 六淫 Six excesses
- Sáu thứ khí phong, hàn, thử, thấp, táo, hỏa khi trở thành nguyên nhân gây bệnh từ bên ngoài. Xem thêm →Bệnh nguyên, bệnh cơ
- Lục kinh biện chứng 六經辨證 Six-meridian pattern identification
- Phương pháp của Trương Trọng Cảnh chia bệnh ngoại cảm thành thái dương, dương minh, thiếu dương, thái âm, thiếu âm, quyết âm. Bát cương, biện chứng
- Lục phủ 六腑 Six fu organs
- Đởm, Vị, Tiểu trường, Đại trường, Bàng quang, Tam tiêu – thu nạp, truyền hóa thủy cốc. Xem thêm →Tạng tượng
- Lý chứng 裏證 Interior pattern
- Bệnh ở phần sâu (tạng phủ, khí huyết). Xem thêm →Bát cương, biện chứng
- Mạch chẩn 脈診 Pulse diagnosis
- Bắt mạch ở thốn khẩu (cổ tay) với ba bộ thốn, quan, xích. Xem thêm →Tứ chẩn
- Mạch hoạt 滑脈 Slippery pulse
- Mạch đi lại trơn tru như hạt châu lăn; gặp ở đàm, thực tích, phụ nữ có thai. Tứ chẩn
- Mạch huyền 弦脈 Wiry pulse
- Mạch căng như dây đàn; gặp ở bệnh can đởm, chứng đau, đàm ẩm. Tứ chẩn
- Mạch phù 浮脈 Floating pulse
- Mạch nổi, ấn nhẹ đã thấy; thường gặp ở biểu chứng. Tứ chẩn
- Mạch sác 數脈 Rapid pulse
- Mạch nhanh (trên 5 nhịp mỗi hơi thở); thường chủ nhiệt chứng. Tứ chẩn
- Mạch trầm 沉脈 Sunken pulse
- Mạch chìm, ấn mạnh mới thấy; thường gặp ở lý chứng. Tứ chẩn
- Mạch trì 遲脈 Slow pulse
- Mạch chậm (dưới 4 nhịp mỗi hơi thở); thường chủ hàn chứng. Tứ chẩn
- Mộ huyệt 募穴 Alarm point
- Huyệt ở ngực bụng, nơi khí của tạng phủ tụ lại. Xem thêm →Kinh lạc, huyệt
- Ngũ du huyệt 五輸穴 Five transport points
- Năm huyệt Tỉnh, Huỳnh, Du, Kinh, Hợp từ đầu chi đến khuỷu, gối trên mỗi kinh chính. Xem thêm →Kinh lạc, huyệt
- Ngũ hành 五行 Five phases
- Năm loại vận động Mộc, Hỏa, Thổ, Kim, Thủy cùng các quan hệ sinh, khắc, thừa, vũ giữa chúng. Xem thêm →Học thuyết nền tảng
- Ngũ tạng 五臟 Five zang organs
- Tâm, Can, Tỳ, Phế, Thận – các tạng có chức năng tàng trữ tinh khí. Xem thêm →Tạng tượng
- Ngũ vị 五味 Five flavors
- Năm vị cay, ngọt, chua, đắng, mặn (thêm nhạt, chát), mỗi vị có tác dụng riêng. Xem thêm →Dược học, phương tễ
- Nguyên huyệt 原穴 Source point
- Huyệt nơi nguyên khí của tạng phủ đi qua và lưu lại, thường ở quanh cổ tay, cổ chân. Xem thêm →Kinh lạc, huyệt
- Nguyên khí 元氣 Source qi
- Khí căn bản, bắt nguồn từ tinh tiên thiên tàng ở Thận, được hậu thiên bồi bổ. Xem thêm →Tinh – khí – huyết – tân dịch
- Nhâm mạch 任脈 Conception vessel
- Mạch chạy dọc đường giữa mặt trước thân; “bể của các kinh âm”. Xem thêm →Kinh lạc, huyệt
- Ôn bệnh 溫病 Warm disease
- Nhóm bệnh sốt cấp do ôn nhiệt tà, dễ hao tân dịch; có hệ biện chứng riêng (vệ khí dinh huyết, tam tiêu). Xem thêm →Bát cương, biện chứng
- Ôn pháp 溫法 Warming method
- Phép chữa làm ấm, trừ hàn khi lý hàn, dương hư. Xem thêm →Trị tắc, trị pháp
- Phế chủ khí 肺主氣 Lung governs qi
- Phế chủ hô hấp và chủ khí của toàn thân; tuyên phát, túc giáng. Tạng tượng
- Phong 風 Wind
- Tà khí đứng đầu lục dâm: nhẹ, hay đi lên, di chuyển và biến hóa nhanh. Xem thêm →Bệnh nguyên, bệnh cơ
- Phù chính khu tà 扶正祛邪 Reinforce healthy qi, dispel pathogens
- Nâng đỡ chính khí và trừ bỏ tà khí – hai mặt của điều trị. Xem thêm →Trị tắc, trị pháp
- Phương tễ 方劑 Formula
- Bài thuốc được lập theo phép chữa và nguyên tắc phối ngũ. Xem thêm →Dược học, phương tễ
- Quân thần tá sứ 君臣佐使 Sovereign, minister, assistant, courier
- Bốn vai trò của các vị thuốc trong một phương. Xem thêm →Dược học, phương tễ
- Quy kinh 歸經 Meridian tropism
- Tác dụng chọn lọc của vị thuốc lên tạng phủ, kinh lạc nhất định. Xem thêm →Dược học, phương tễ
- Quyết âm 厥陰 Jueyin
- Giai đoạn cuối của lục kinh, âm dương hàn nhiệt thác tạp. Xem thêm →Bát cương, biện chứng
- Tà khí 邪氣 Pathogenic qi
- Mọi yếu tố gây bệnh. Bệnh nguyên, bệnh cơ
- Tam nhân chế nghi 三因制宜 Treatment according to time, place and person
- Điều trị phải phù hợp với thời tiết, địa phương và thể trạng từng người. Xem thêm →Trị tắc, trị pháp
- Tam tiêu 三焦 Triple energizer
- Phủ đặc biệt gồm thượng, trung, hạ tiêu; là đường vận hành của nguyên khí và thủy dịch. Tạng tượng
- Tán 散 Powder
- Dạng thuốc bột, uống hoặc dùng ngoài. Dược học, phương tễ
- Tạng tượng 藏象 Visceral manifestation
- Học thuyết về chức năng tạng phủ và biểu hiện của chúng ra bên ngoài. Xem thêm →Tạng tượng
- Tâm chủ huyết mạch 心主血脈 Heart governs blood and vessels
- Tâm khí thúc đẩy huyết dịch vận hành trong mạch để nuôi dưỡng toàn thân. Tạng tượng
- Tâm tàng thần 心藏神 Heart stores spirit
- Tâm chủ quản hoạt động tinh thần, ý thức, tư duy. Tạng tượng
- Tâm thận bất giao 心腎不交 Heart and kidney disharmony
- Tâm hỏa và Thận thủy không giao hòa, gây mất ngủ, hồi hộp, mộng tinh. Xem thêm →Tạng tượng
- Tân dịch 津液 Body fluids
- Toàn bộ chất dịch bình thường của cơ thể; tân trong loãng, dịch đặc sánh. Xem thêm →Tinh – khí – huyết – tân dịch
- Thái âm 太陰 Taiyin
- Giai đoạn tỳ dương hư hàn thấp: bụng đầy, nôn, tiêu chảy, không khát. Xem thêm →Bát cương, biện chứng
- Thái dương 太陽 Taiyang
- Giai đoạn ngoại cảm mới phát, bệnh ở biểu: sợ lạnh, phát sốt, đau đầu gáy. Xem thêm →Bát cương, biện chứng
- Thang 湯 Decoction
- Dạng thuốc sắc với nước, hấp thu nhanh, dễ gia giảm. Dược học, phương tễ
- Thanh pháp 清法 Clearing method
- Phép chữa làm mát, trừ nhiệt khi lý nhiệt. Xem thêm →Trị tắc, trị pháp
- Thăng giáng phù trầm 升降浮沉 Ascending, descending, floating, sinking
- Xu hướng tác dụng của thuốc: đi lên, đi xuống, ra ngoài, vào trong. Xem thêm →Dược học, phương tễ
- Thần 神 Spirit
- Biểu hiện tổng thể của sự sống; cũng chỉ hoạt động tinh thần, ý thức. Tinh – khí – huyết – tân dịch
- Thận âm hư 腎陰虛 Kidney yin deficiency
- Âm dịch của Thận hao tổn, sinh hư nhiệt: lưng gối mỏi, ù tai, đạo hãn, nóng lòng bàn tay chân. Xem thêm →Bệnh nguyên, bệnh cơ
- Thận chủ nạp khí 腎主納氣 Kidney governs qi reception
- Thận giúp Phế hít khí vào sâu; thận hư thì thở nông, hụt hơi. Tạng tượng
- Thận tàng tinh 腎藏精 Kidney stores essence
- Thận chứa tinh tiên thiên và hậu thiên, chủ sinh trưởng, phát dục, sinh sản; là “gốc của tiên thiên”. Tạng tượng
- Thấp 濕 Dampness
- Âm tà nặng, đục, dính trệ, kéo dài, dễ cản trở khí cơ và tổn thương Tỳ. Xem thêm →Bệnh nguyên, bệnh cơ
- Thập bát phản 十八反 Eighteen incompatibilities
- Mười tám cặp vị thuốc tương phản theo y văn cổ, không dùng chung. Xem thêm →Dược học, phương tễ
- Thập cửu úy 十九畏 Nineteen mutual inhibitions
- Mười chín vị thuốc (chín cặp, một bộ ba) kỵ nhau theo y văn cổ. Xem thêm →Dược học, phương tễ
- Thập nhị kinh mạch 十二經脈 Twelve regular meridians
- 12 đường kinh chính, gọi tên theo tay – chân, âm – dương và tạng phủ. Xem thêm →Kinh lạc, huyệt
- Thập vấn 十問 Ten questions
- Mười nhóm câu hỏi khi khám: hàn nhiệt, mồ hôi, đầu mình, đại tiểu tiện, ăn uống, ngực bụng, tai mắt, khát… Xem thêm →Tứ chẩn
- Thất tình 七情 Seven emotions
- Hỷ, nộ, ưu, tư, bi, khủng, kinh – khi quá mức trở thành nguyên nhân gây bệnh bên trong. Xem thêm →Bệnh nguyên, bệnh cơ
- Thất tình hòa hợp 七情和合 Seven relations of compatibility
- Bảy kiểu quan hệ khi phối hợp thuốc: đơn hành, tương tu, tương sử, tương úy, tương sát, tương ố, tương phản. Xem thêm →Dược học, phương tễ
- Thể chất 體質 Constitution
- Đặc điểm tương đối ổn định về hình thể, chức năng và tâm lý của mỗi người; cơ sở của phép đồng bệnh dị trị. Xem thêm →Học thuyết nền tảng
- Thiên nhân hợp nhất 天人合一 Unity of heaven and humanity
- Con người là một phần của tự nhiên, chịu ảnh hưởng của bốn mùa, ngày đêm, khí hậu, địa lý. Học thuyết nền tảng
- Thiết chẩn 切診 Palpation
- Bắt mạch và sờ nắn các vùng cơ thể. Xem thêm →Tứ chẩn
- Thiệt chẩn 舌診 Tongue diagnosis
- Xem chất lưỡi và rêu lưỡi để đánh giá khí huyết, tạng phủ và tính chất tà khí. Xem thêm →Tứ chẩn
- Thiếu âm 少陰 Shaoyin
- Giai đoạn tâm thận hư: mệt muốn ngủ, tay chân lạnh (hàn hóa) hoặc bứt rứt mất ngủ (nhiệt hóa). Xem thêm →Bát cương, biện chứng
- Thiếu dương 少陽 Shaoyang
- Giai đoạn bán biểu bán lý: hàn nhiệt vãng lai, ngực sườn đầy tức, miệng đắng. Xem thêm →Bát cương, biện chứng
- Thốn 寸 Cun (body inch)
- Đơn vị đo theo chính cơ thể người bệnh để xác định vị trí huyệt. Kinh lạc, huyệt
- Thực chứng 實證 Excess pattern
- Tà khí thịnh là chính trong khi chính khí chưa suy. Xem thêm →Bát cương, biện chứng
- Tiêu bản 標本 Tip and root
- Ngọn và gốc của bệnh; cấp thì trị tiêu, hoãn thì trị bản. Xem thêm →Trị tắc, trị pháp
- Tiêu pháp 消法 Dispersing method
- Phép tiêu tán dần các tích tụ như thực tích, đàm, ứ. Xem thêm →Trị tắc, trị pháp
- Tinh 精 Essence
- Vật chất cơ bản cấu thành cơ thể và duy trì sự sống, gồm tinh tiên thiên và tinh hậu thiên. Xem thêm →Tinh – khí – huyết – tân dịch
- Tông khí 宗氣 Ancestral qi
- Khí tụ ở ngực, do khí trời và khí thủy cốc hợp thành; chủ hô hấp và giúp Tâm hành huyết. Xem thêm →Tinh – khí – huyết – tân dịch
- Trị bệnh cầu bản 治病求本 Treat the root
- Chữa bệnh phải tìm đến gốc bệnh. Xem thêm →Trị tắc, trị pháp
- Trị vị bệnh 治未病 Treating the not-yet-ill
- Phòng bệnh khi chưa phát, ngăn bệnh truyền biến, phòng tái phát. Xem thêm →Trị tắc, trị pháp
- Tứ chẩn 四診 Four examinations
- Vọng (nhìn), văn (nghe, ngửi), vấn (hỏi), thiết (bắt mạch, sờ nắn). Xem thêm →Tứ chẩn
- Tự hãn 自汗 Spontaneous sweating
- Ra mồ hôi ban ngày không do nóng hay vận động; thường gặp ở khí hư, dương hư. Bệnh nguyên, bệnh cơ
- Tứ khí 四氣 Four natures
- Bốn tính hàn, lương, ôn, nhiệt của thuốc (thêm tính bình). Xem thêm →Dược học, phương tễ
- Tương khắc 相克 Restraining
- Quan hệ chế ước: Mộc khắc Thổ, Thổ khắc Thủy, Thủy khắc Hỏa, Hỏa khắc Kim, Kim khắc Mộc. Xem thêm →Học thuyết nền tảng
- Tương sinh 相生 Engendering
- Quan hệ nuôi dưỡng, thúc đẩy: Mộc sinh Hỏa, Hỏa sinh Thổ, Thổ sinh Kim, Kim sinh Thủy, Thủy sinh Mộc. Xem thêm →Học thuyết nền tảng
- Tương thừa 相乘 Overwhelming
- Khắc quá mức theo chiều tương khắc, do hành khắc quá mạnh hoặc hành bị khắc quá yếu. Xem thêm →Học thuyết nền tảng
- Tương vũ 相侮 Rebellion
- Khắc ngược lại hành vốn khắc mình (phản khắc), ví dụ Mộc vũ Kim. Xem thêm →Học thuyết nền tảng
- Tỳ chủ vận hóa 脾主運化 Spleen governs transportation and transformation
- Tỳ tiêu hóa, hấp thu và vận chuyển tinh vi của thủy cốc, thủy dịch; là “gốc của hậu thiên”. Tạng tượng
- Tỳ hư 脾虛 Spleen deficiency
- Chức năng vận hóa của Tỳ suy yếu: ăn kém, đầy bụng, phân lỏng, mệt mỏi. Xem thêm →Bệnh nguyên, bệnh cơ
- Tý Ngọ lưu chú 子午流注 Midnight–noon ebb and flow
- Học thuyết về sự vận hành khí huyết qua 12 kinh theo 12 canh giờ. Xem thêm →Kinh lạc, huyệt
- Tỳ thống huyết 脾統血 Spleen controls blood
- Tỳ khí giữ cho huyết đi trong mạch, không tràn ra ngoài. Tạng tượng
- Ứ huyết 瘀血 Blood stasis
- Huyết lưu thông trì trệ hoặc huyết ra ngoài mạch đọng lại. Xem thêm →Bệnh nguyên, bệnh cơ
- Văn chẩn 聞診 Listening and smelling
- Nghe tiếng nói, hơi thở, tiếng ho và ngửi mùi cơ thể, chất thải. Xem thêm →Tứ chẩn
- Vấn chẩn 問診 Inquiry
- Hỏi bệnh sử và các cảm giác chủ quan của người bệnh. Xem thêm →Tứ chẩn
- Vệ khí 衛氣 Defensive qi
- Khí đi ngoài mạch, bảo vệ cơ biểu, làm ấm cơ thể, điều tiết đóng mở lỗ chân lông. Xem thêm →Tinh – khí – huyết – tân dịch
- Vệ khí dinh huyết 衛氣營血 Defense–qi–nutrient–blood
- Bốn tầng nông sâu của ôn bệnh theo Diệp Thiên Sĩ. Bát cương, biện chứng
- Vọng chẩn 望診 Inspection
- Quan sát thần, sắc, hình thái, lưỡi và chất bài tiết. Xem thêm →Tứ chẩn
- Y thực đồng nguyên 醫食同源 Medicine and food share one origin
- Quan niệm thuốc và thức ăn cùng nguồn gốc; thức ăn cũng có tính vị, dùng để nuôi dưỡng và điều hòa. Xem thêm →Dược học, phương tễ
Không tìm thấy thuật ngữ phù hợp.