Bổ dương hoàn ngũ thang補陽還五湯
Bổ khí, hoạt huyết, thông lạc.
Thành phần
| Vai trò | Vị thuốc | Lượng tham khảo | Tính vị | Quy kinh |
|---|---|---|---|---|
| Quân | 120 g | Ngọt · Ôn | Phế, Tỳ | |
| Thần | 6 g | Ngọt, Cay · Ôn | Can, Tâm, Tỳ | |
| Tá | 5 g | Đắng · Vi hàn | Can | |
| Tá | 3 g | Cay · Ôn | Can, Đởm, Tâm bào | |
| Tá | 3 g | Đắng, Ngọt · Bình | Tâm, Can, Đại trường | |
| Tá | 3 g | Cay · Ôn | Tâm, Can | |
| Tá | 3 g | Mặn · Hàn | Can, Tỳ, Bàng quang |
Quân · Thần · Tá · Sứ
Vai trò từng vị trong Bổ dương hoàn ngũ thang. Lượng ghi trên thẻ là lượng tham khảo.
- Hoàng kỳ120 g
- Đương quy6 g
- Xích thược5 g
- Xuyên khung3 g
- Đào nhân3 g
- Hồng hoa3 g
- Địa long3 g
Công năng và chủ trị
Công năng: Bổ khí, hoạt huyết, thông lạc.
Chủ trị: Di chứng trúng phong do khí hư huyết ứ: liệt nửa người, méo miệng, nói khó, chảy dãi, tiểu nhiều hoặc không tự chủ, mạch hoãn vô lực.
Phân tích phương
Hoàng kỳ liều rất cao đại bổ nguyên khí để khí vượng thì huyết hành, làm quân. Đương quy vĩ hoạt huyết làm thần. Xích thược, Xuyên khung, Đào nhân, Hồng hoa trợ hoạt huyết; Địa long thông kinh hoạt lạc, làm tá.
Lưu ý an toàn
Khi nào cần chăm sóc y tế?
Thông tin chung về an toàn khi dùng dược liệu, không dùng để chẩn đoán.
Khó thở, tức ngực hoặc đau ngực dữ dội; sưng môi, lưỡi, họng; nổi mề đay toàn thân, tím tái; ngất hoặc lơ mơ; co giật; nôn ra máu, đi ngoài phân đen; chảy máu không cầm.
Ngừng dùng ngay, gọi cấp cứu 115 hoặc đến cơ sở y tế gần nhất, mang theo gói thuốc hoặc đơn thuốc.
Buồn nôn, nôn kéo dài, đau bụng, tiêu chảy; vàng da hoặc nước tiểu sẫm màu; ngứa, phát ban; chóng mặt, hồi hộp bất thường. Chảy máu bất thường (nướu, mũi, phân), bầm tím nhiều, kinh nguyệt ra nhiều; đang dùng thuốc chống đông.
Ngừng dùng, đến gặp bác sĩ hoặc thầy thuốc có chứng chỉ hành nghề; nói rõ đã dùng những gì và từ bao giờ.
Đang mang thai hoặc cho con bú; trẻ nhỏ, người cao tuổi; có bệnh gan, thận, tim mạch, tiểu đường, huyết áp; đang dùng thuốc chống đông, hạ huyết áp, thuốc tim, thuốc an thần hay bất kỳ thuốc tân dược nào.
Thông báo cho bác sĩ, dược sĩ mọi thuốc và dược liệu đang dùng để được tư vấn về tương tác.
Câu hỏi thường gặp
Bổ dương hoàn ngũ thang dùng để làm gì?
Công năng: bổ khí, hoạt huyết, thông lạc. Chủ trị theo y văn: Di chứng trúng phong do khí hư huyết ứ: liệt nửa người, méo miệng, nói khó, chảy dãi, tiểu nhiều hoặc không tự chủ, mạch hoãn vô lực.
Bổ dương hoàn ngũ thang gồm những vị nào?
Gồm 7 vị: Hoàng kỳ (120 g, quân); Đương quy (6 g, thần); Xích thược (5 g, tá); Xuyên khung (3 g, tá); Đào nhân (3 g, tá); Hồng hoa (3 g, tá); Địa long (3 g, tá). Lượng chỉ để người kê đơn tham khảo.
Vị nào là quân trong Bổ dương hoàn ngũ thang?
Vị quân là Hoàng kỳ. Hoàng kỳ liều rất cao đại bổ nguyên khí để khí vượng thì huyết hành, làm quân.
Ai không nên dùng Bổ dương hoàn ngũ thang?
Chỉ dùng ở giai đoạn di chứng khi người bệnh tỉnh, thể trạng ổn định; trúng phong do can dương, đàm nhiệt, mạch thực có lực không dùng. Đột quỵ là cấp cứu – cần đến bệnh viện ngay. Phụ nữ có thai, đang cho con bú, trẻ nhỏ và người đang dùng thuốc tân dược cần hỏi thầy thuốc trước khi dùng.
Cùng nhóm: Lý huyết
Tài liệu tham khảo
- Y lâm cải thác – nguồn gốc của bài thuốc.
- Bộ môn Y học cổ truyền, các trường đại học Y Dược. Giáo trình / Bài giảng Phương tễ học.
- Bộ Y tế. Dược điển Việt Nam V. Hà Nội: Nhà xuất bản Y học; 2017 (tham khảo về từng vị thuốc trong bài).
Đây là danh mục tài liệu chung của chuyên mục. Nội dung được biên soạn lại, chưa dẫn nguồn đến từng trang và đang chờ kiểm duyệt chuyên môn. Phát hiện sai sót xin gửi góp ý.