Tiểu thừa khí thang小承氣湯
Khinh hạ nhiệt kết.
Thành phần
| Vai trò | Vị thuốc | Lượng tham khảo | Tính vị | Quy kinh |
|---|---|---|---|---|
| Quân | 12 g | Đắng · Hàn | Tỳ, Vị, Đại trường, Can, Tâm bào | |
| Thần | 6 g | Đắng, Cay · Ôn | Tỳ, Vị, Phế, Đại trường | |
| Tá | 9 g | Đắng, Cay, Chua · Vi hàn | Tỳ, Vị |
Quân · Thần · Tá · Sứ
Vai trò từng vị trong Tiểu thừa khí thang. Lượng ghi trên thẻ là lượng tham khảo.
Công năng và chủ trị
Công năng: Khinh hạ nhiệt kết.
Chủ trị: Dương minh phủ thực mức nhẹ: đại tiện không thông, bụng đầy trướng, sốt, nói sảng, rêu vàng, mạch hoạt sác.
Phân tích phương
Là Đại thừa khí thang bỏ Mang tiêu, giảm Hậu phác. Đại hoàng tả nhiệt thông tiện; Chỉ thực, Hậu phác hành khí tiêu trướng. Sức hạ nhẹ hơn.
Lưu ý an toàn
Khi nào cần chăm sóc y tế?
Thông tin chung về an toàn khi dùng dược liệu, không dùng để chẩn đoán.
Khó thở, tức ngực hoặc đau ngực dữ dội; sưng môi, lưỡi, họng; nổi mề đay toàn thân, tím tái; ngất hoặc lơ mơ; co giật; nôn ra máu, đi ngoài phân đen; chảy máu không cầm.
Ngừng dùng ngay, gọi cấp cứu 115 hoặc đến cơ sở y tế gần nhất, mang theo gói thuốc hoặc đơn thuốc.
Buồn nôn, nôn kéo dài, đau bụng, tiêu chảy; vàng da hoặc nước tiểu sẫm màu; ngứa, phát ban; chóng mặt, hồi hộp bất thường. Đau bụng dữ dội, tiêu chảy nhiều, khát nước, chóng mặt, tiểu ít (nguy cơ mất nước).
Ngừng dùng, đến gặp bác sĩ hoặc thầy thuốc có chứng chỉ hành nghề; nói rõ đã dùng những gì và từ bao giờ.
Đang mang thai, dự định có thai hoặc cho con bú. trẻ nhỏ, người cao tuổi; có bệnh gan, thận, tim mạch, tiểu đường, huyết áp; đang dùng thuốc chống đông, hạ huyết áp, thuốc tim, thuốc an thần hay bất kỳ thuốc tân dược nào.
Thông báo cho bác sĩ, dược sĩ mọi thuốc và dược liệu đang dùng để được tư vấn về tương tác.
Câu hỏi thường gặp
Tiểu thừa khí thang dùng để làm gì?
Công năng: khinh hạ nhiệt kết. Chủ trị theo y văn: Dương minh phủ thực mức nhẹ: đại tiện không thông, bụng đầy trướng, sốt, nói sảng, rêu vàng, mạch hoạt sác.
Tiểu thừa khí thang gồm những vị nào?
Gồm 3 vị: Đại hoàng (12 g, quân); Hậu phác (6 g, thần); Chỉ thực (9 g, tá). Lượng chỉ để người kê đơn tham khảo.
Vị nào là quân trong Tiểu thừa khí thang?
Vị quân là Đại hoàng. Là Đại thừa khí thang bỏ Mang tiêu, giảm Hậu phác.
Ai không nên dùng Tiểu thừa khí thang?
Phụ nữ có thai, người già yếu không dùng; đi ngoài được thì ngừng. Chỉ dùng theo chỉ định. Phụ nữ có thai, đang cho con bú, trẻ nhỏ và người đang dùng thuốc tân dược cần hỏi thầy thuốc trước khi dùng.
Tiểu thừa khí thang khác Đại thừa khí thang thế nào?
Tiểu thừa khí thang hạ nhẹ; Đại thừa khí thang thêm Mang tiêu, tăng Hậu phác để hạ mạnh.
Cùng nhóm: Tả hạ
Tài liệu tham khảo
- Thương hàn luận – nguồn gốc của bài thuốc.
- Bộ môn Y học cổ truyền, các trường đại học Y Dược. Giáo trình / Bài giảng Phương tễ học.
- Bộ Y tế. Dược điển Việt Nam V. Hà Nội: Nhà xuất bản Y học; 2017 (tham khảo về từng vị thuốc trong bài).
Đây là danh mục tài liệu chung của chuyên mục. Nội dung được biên soạn lại, chưa dẫn nguồn đến từng trang và đang chờ kiểm duyệt chuyên môn. Phát hiện sai sót xin gửi góp ý.