Xuyên khung trà điều tán川芎茶調散
Sơ phong chỉ thống.
Thành phần
| Vai trò | Vị thuốc | Lượng tham khảo | Tính vị | Quy kinh |
|---|---|---|---|---|
| Quân | 12 g | Cay · Ôn | Can, Đởm, Tâm bào | |
| Quân | 12 g | Cay · Ôn | Phế, Can | |
| Quân | 12 g | Cay · Lương | Phế, Can | |
| Thần | Khương hoạt | 6 g | Cay, Đắng · Ôn | Bàng quang, Thận |
| Thần | 6 g | Cay · Ôn | Vị, Đại trường, Phế | |
| Thần | 3 g | Cay · Ôn | Tâm, Phế, Thận | |
| Tá | 4,5 g | Cay, Ngọt · Ôn | Bàng quang, Can, Tỳ | |
| Sứ | 6 g | Ngọt · Bình | Tâm, Phế, Tỳ, Vị | |
| Sứ | Trà xanh | vừa đủ | — | — |
Quân · Thần · Tá · Sứ
Vai trò từng vị trong Xuyên khung trà điều tán. Lượng ghi trên thẻ là lượng tham khảo.
- Xuyên khung12 g
- Kinh giới12 g
- Bạc hà12 g
- Khương hoạt6 g
- Bạch chỉ6 g
- Tế tân3 g
- Phòng phong4,5 g
- Cam thảo6 g
- Trà xanhvừa đủ
Công năng và chủ trị
Công năng: Sơ phong chỉ thống.
Chủ trị: Đau đầu do ngoại cảm phong tà: đau một bên hoặc giữa đầu, đau đỉnh đầu, sợ gió, phát sốt, ngạt mũi.
Phân tích phương
Xuyên khung trị đau đầu thiếu dương, quyết âm; Khương hoạt trị thái dương; Bạch chỉ trị dương minh – phân kinh trị đau đầu. Kinh giới, Bạc hà, Phòng phong sơ tán phong tà ở trên. Trà xanh đắng hàn thanh đầu mắt, chế bớt tính ôn táo, thăng tán của thuốc phong.
Lưu ý an toàn
Khi nào cần chăm sóc y tế?
Thông tin chung về an toàn khi dùng dược liệu, không dùng để chẩn đoán.
Khó thở, tức ngực hoặc đau ngực dữ dội; sưng môi, lưỡi, họng; nổi mề đay toàn thân, tím tái; ngất hoặc lơ mơ; co giật; nôn ra máu, đi ngoài phân đen; chảy máu không cầm. Nghi ngộ độc: tê môi lưỡi, tê lan tay chân, chóng mặt, hồi hộp, tim đập chậm hoặc loạn nhịp, yếu cơ, nôn nhiều, vã mồ hôi lạnh.
Ngừng dùng ngay, gọi cấp cứu 115 hoặc đến cơ sở y tế gần nhất, mang theo gói thuốc hoặc đơn thuốc.
Buồn nôn, nôn kéo dài, đau bụng, tiêu chảy; vàng da hoặc nước tiểu sẫm màu; ngứa, phát ban; chóng mặt, hồi hộp bất thường. Đau đầu dữ dội đột ngột, yếu hoặc tê một bên người, nói khó, méo miệng (cấp cứu), chóng mặt kéo dài.
Ngừng dùng, đến gặp bác sĩ hoặc thầy thuốc có chứng chỉ hành nghề; nói rõ đã dùng những gì và từ bao giờ.
Đang mang thai hoặc cho con bú; trẻ nhỏ, người cao tuổi; có bệnh gan, thận, tim mạch, tiểu đường, huyết áp; đang dùng thuốc chống đông, hạ huyết áp, thuốc tim, thuốc an thần hay bất kỳ thuốc tân dược nào.
Thông báo cho bác sĩ, dược sĩ mọi thuốc và dược liệu đang dùng để được tư vấn về tương tác.
Câu hỏi thường gặp
Xuyên khung trà điều tán dùng để làm gì?
Công năng: sơ phong chỉ thống. Chủ trị theo y văn: Đau đầu do ngoại cảm phong tà: đau một bên hoặc giữa đầu, đau đỉnh đầu, sợ gió, phát sốt, ngạt mũi.
Xuyên khung trà điều tán gồm những vị nào?
Gồm 9 vị: Xuyên khung (12 g, quân); Kinh giới (12 g, quân); Bạc hà (12 g, quân); Khương hoạt (6 g, thần); Bạch chỉ (6 g, thần); Tế tân (3 g, thần); Phòng phong (4,5 g, tá); Cam thảo (6 g, sứ); Trà xanh (vừa đủ, sứ). Lượng chỉ để người kê đơn tham khảo.
Vị nào là quân trong Xuyên khung trà điều tán?
Vị quân là Xuyên khung, Kinh giới, Bạc hà. Xuyên khung trị đau đầu thiếu dương, quyết âm; Khương hoạt trị thái dương; Bạch chỉ trị dương minh – phân kinh trị đau đầu.
Ai không nên dùng Xuyên khung trà điều tán?
Đau đầu do khí hư, huyết hư, can dương, can phong không dùng. Phụ nữ có thai, đang cho con bú, trẻ nhỏ và người đang dùng thuốc tân dược cần hỏi thầy thuốc trước khi dùng.
Cùng nhóm: Trị phong
Tài liệu tham khảo
- Thái bình huệ dân hòa tễ cục phương – nguồn gốc của bài thuốc.
- Bộ môn Y học cổ truyền, các trường đại học Y Dược. Giáo trình / Bài giảng Phương tễ học.
- Bộ Y tế. Dược điển Việt Nam V. Hà Nội: Nhà xuất bản Y học; 2017 (tham khảo về từng vị thuốc trong bài).
Đây là danh mục tài liệu chung của chuyên mục. Nội dung được biên soạn lại, chưa dẫn nguồn đến từng trang và đang chờ kiểm duyệt chuyên môn. Phát hiện sai sót xin gửi góp ý.