Trạm Sức KhỏeCỔ TRUYỀN
  1. Trang chủ
  2. Phương tễ
  3. Mạch môn đông thang
Trị táo · Thang

Mạch môn đông thang麥門冬湯

Tư dưỡng phế vị, giáng nghịch hạ khí.

Cập nhật lần cuối

Thành phần

Vai tròVị thuốcLượng tham khảoTính vịQuy kinh
QuânMạch môn 42 gNgọt, Đắng · Vi hànTâm, Phế, Vị
ThầnBán hạ ⚠6 gCay · ÔnTỳ, Vị, Phế
TáNhân sâm 9 gNgọt, Đắng · Vi ônTỳ, Phế, Tâm
TáCam thảo ⚠6 gNgọt · BìnhTâm, Phế, Tỳ, Vị
TáNgạnh mễ 6 g——
TáĐại táo 4 quảNgọt · ÔnTỳ, Vị
Thiên hướng hàn – nhiệt (5/6 vị có trong danh mục)
Kinh được tác động nhiều nhất
Phế ×4Vị ×4Tỳ ×4Tâm ×3

Quân · Thần · Tá · Sứ

Vai trò từng vị trong Mạch môn đông thang. Lượng ghi trên thẻ là lượng tham khảo.

QuânChủ trị chứng chính
ThầnHỗ trợ vị quân
TáPhụ tá, chế bớt tác dụng phụ

Công năng và chủ trị

Công năng: Tư dưỡng phế vị, giáng nghịch hạ khí.

Chủ trị: Phế vị âm hư, khí hỏa thượng nghịch: ho, khạc đờm dãi, họng khô ráo, lưỡi đỏ ít rêu, mạch hư sác; vị âm hư nôn, nấc.

Phân tích phương

Mạch môn liều cao tư dưỡng phế vị âm, thanh hư hỏa làm quân. Bán hạ liều nhỏ giáng nghịch hóa đàm, đặt giữa lượng lớn thuốc nhuận nên không táo, làm thần. Nhân sâm, Cam thảo, Ngạnh mễ, Đại táo ích vị khí, sinh tân dịch làm tá sứ.

Lưu ý an toàn

Khi nào cần chăm sóc y tế?

Thông tin chung về an toàn khi dùng dược liệu, không dùng để chẩn đoán.

Cấp cứu ngay
Dấu hiệu

Khó thở, tức ngực hoặc đau ngực dữ dội; sưng môi, lưỡi, họng; nổi mề đay toàn thân, tím tái; ngất hoặc lơ mơ; co giật; nôn ra máu, đi ngoài phân đen; chảy máu không cầm. Nghi ngộ độc: tê môi lưỡi, tê lan tay chân, chóng mặt, hồi hộp, tim đập chậm hoặc loạn nhịp, yếu cơ, nôn nhiều, vã mồ hôi lạnh.

Nên làm

Ngừng dùng ngay, gọi cấp cứu 115 hoặc đến cơ sở y tế gần nhất, mang theo gói thuốc hoặc đơn thuốc.

Đi khám trong ngày
Dấu hiệu

Buồn nôn, nôn kéo dài, đau bụng, tiêu chảy; vàng da hoặc nước tiểu sẫm màu; ngứa, phát ban; chóng mặt, hồi hộp bất thường. Ho ra máu, sốt cao, khó thở, ho kéo dài quá 2 tuần.

Nên làm

Ngừng dùng, đến gặp bác sĩ hoặc thầy thuốc có chứng chỉ hành nghề; nói rõ đã dùng những gì và từ bao giờ.

Hỏi thầy thuốc trước khi dùng
Dấu hiệu

Đang mang thai hoặc cho con bú; trẻ nhỏ, người cao tuổi; có bệnh gan, thận, tim mạch, tiểu đường, huyết áp; đang dùng thuốc chống đông, hạ huyết áp, thuốc tim, thuốc an thần hay bất kỳ thuốc tân dược nào.

Nên làm

Thông báo cho bác sĩ, dược sĩ mọi thuốc và dược liệu đang dùng để được tư vấn về tương tác.

Câu hỏi thường gặp

Mạch môn đông thang dùng để làm gì?

Công năng: tư dưỡng phế vị, giáng nghịch hạ khí. Chủ trị theo y văn: Phế vị âm hư, khí hỏa thượng nghịch: ho, khạc đờm dãi, họng khô ráo, lưỡi đỏ ít rêu, mạch hư sác; vị âm hư nôn, nấc.

Mạch môn đông thang gồm những vị nào?

Gồm 6 vị: Mạch môn (42 g, quân); Bán hạ (6 g, thần); Nhân sâm (9 g, tá); Cam thảo (6 g, tá); Ngạnh mễ (6 g, tá); Đại táo (4 quả, tá). Lượng chỉ để người kê đơn tham khảo.

Vị nào là quân trong Mạch môn đông thang?

Vị quân là Mạch môn. Mạch môn liều cao tư dưỡng phế vị âm, thanh hư hỏa làm quân.

Ai không nên dùng Mạch môn đông thang?

Ho do phế hàn, đàm thấp không dùng. Phụ nữ có thai, đang cho con bú, trẻ nhỏ và người đang dùng thuốc tân dược cần hỏi thầy thuốc trước khi dùng.

Cùng nhóm: Trị táo

Tài liệu tham khảo

  1. Kim quỹ yếu lược – nguồn gốc của bài thuốc.
  2. Bộ môn Y học cổ truyền, các trường đại học Y Dược. Giáo trình / Bài giảng Phương tễ học.
  3. Bộ Y tế. Dược điển Việt Nam V. Hà Nội: Nhà xuất bản Y học; 2017 (tham khảo về từng vị thuốc trong bài).

Đây là danh mục tài liệu chung của chuyên mục. Nội dung được biên soạn lại, chưa dẫn nguồn đến từng trang và đang chờ kiểm duyệt chuyên môn. Phát hiện sai sót xin gửi góp ý.

↑ ↓ di chuyểnEnter mởEsc đóng