Trạm Sức KhỏeCỔ TRUYỀN
  1. Trang chủ
  2. Phương tễ
  3. Tứ quân tử thang
Bổ ích · Thang

Tứ quân tử thang四君子湯

Ích khí kiện tỳ.

Cập nhật lần cuối

Thành phần

Vai tròVị thuốcLượng tham khảoTính vịQuy kinh
QuânNhân sâm 9 gNgọt, Đắng · Vi ônTỳ, Phế, Tâm
ThầnBạch truật 9 gĐắng, Ngọt · ÔnTỳ, Vị
TáPhục linh 9 gNgọt, Nhạt · BìnhTâm, Phế, Thận, Tỳ
SứChích cam thảo ⚠6 gNgọt · BìnhTâm, Phế, Tỳ, Vị
Thiên hướng hàn – nhiệt (4/4 vị có trong danh mục)
Kinh được tác động nhiều nhất
Tỳ ×4Phế ×3Tâm ×3Vị ×2Thận ×1

Quân · Thần · Tá · Sứ

Vai trò từng vị trong Tứ quân tử thang. Lượng ghi trên thẻ là lượng tham khảo.

QuânChủ trị chứng chính
ThầnHỗ trợ vị quân
TáPhụ tá, chế bớt tác dụng phụ
SứDẫn thuốc, điều hòa

Công năng và chủ trị

Công năng: Ích khí kiện tỳ.

Chủ trị: Tỳ vị khí hư: sắc mặt trắng nhợt, tiếng nói nhỏ yếu, mệt mỏi, ăn kém, đại tiện lỏng, lưỡi nhạt, mạch hư nhược.

Phân tích phương

Nhân sâm đại bổ tỳ vị khí làm quân. Bạch truật kiện tỳ táo thấp làm thần. Phục linh kiện tỳ thẩm thấp làm tá. Cam thảo ích khí hòa trung, điều hòa làm sứ. Đây là bài cơ bản của phép bổ khí.

Lưu ý an toàn

Khi nào cần chăm sóc y tế?

Thông tin chung về an toàn khi dùng dược liệu, không dùng để chẩn đoán.

Cấp cứu ngay
Dấu hiệu

Khó thở, tức ngực hoặc đau ngực dữ dội; sưng môi, lưỡi, họng; nổi mề đay toàn thân, tím tái; ngất hoặc lơ mơ; co giật; nôn ra máu, đi ngoài phân đen; chảy máu không cầm.

Nên làm

Ngừng dùng ngay, gọi cấp cứu 115 hoặc đến cơ sở y tế gần nhất, mang theo gói thuốc hoặc đơn thuốc.

Đi khám trong ngày
Dấu hiệu

Buồn nôn, nôn kéo dài, đau bụng, tiêu chảy; vàng da hoặc nước tiểu sẫm màu; ngứa, phát ban; chóng mặt, hồi hộp bất thường. Bụng đầy trướng, ăn kém, nóng trong, mất ngủ, huyết áp tăng sau khi dùng.

Nên làm

Ngừng dùng, đến gặp bác sĩ hoặc thầy thuốc có chứng chỉ hành nghề; nói rõ đã dùng những gì và từ bao giờ.

Hỏi thầy thuốc trước khi dùng
Dấu hiệu

Đang mang thai hoặc cho con bú; trẻ nhỏ, người cao tuổi; có bệnh gan, thận, tim mạch, tiểu đường, huyết áp; đang dùng thuốc chống đông, hạ huyết áp, thuốc tim, thuốc an thần hay bất kỳ thuốc tân dược nào.

Nên làm

Thông báo cho bác sĩ, dược sĩ mọi thuốc và dược liệu đang dùng để được tư vấn về tương tác.

Câu hỏi thường gặp

Tứ quân tử thang dùng để làm gì?

Công năng: ích khí kiện tỳ. Chủ trị theo y văn: Tỳ vị khí hư: sắc mặt trắng nhợt, tiếng nói nhỏ yếu, mệt mỏi, ăn kém, đại tiện lỏng, lưỡi nhạt, mạch hư nhược.

Tứ quân tử thang gồm những vị nào?

Gồm 4 vị: Nhân sâm (9 g, quân); Bạch truật (9 g, thần); Phục linh (9 g, tá); Chích cam thảo (6 g, sứ). Lượng chỉ để người kê đơn tham khảo.

Vị nào là quân trong Tứ quân tử thang?

Vị quân là Nhân sâm. Nhân sâm đại bổ tỳ vị khí làm quân.

Ai không nên dùng Tứ quân tử thang?

Chứng thực, nhiệt, âm hư hỏa vượng không dùng đơn thuần. Phụ nữ có thai, đang cho con bú, trẻ nhỏ và người đang dùng thuốc tân dược cần hỏi thầy thuốc trước khi dùng.

Tứ quân tử thang khác Lục quân tử thang thế nào?

Lục quân tử thang là Tứ quân tử thang thêm Trần bì, Bán hạ, dùng khi tỳ hư kèm đờm thấp.

Cùng nhóm: Bổ ích

Tài liệu tham khảo

  1. Thái bình huệ dân hòa tễ cục phương – nguồn gốc của bài thuốc.
  2. Bộ môn Y học cổ truyền, các trường đại học Y Dược. Giáo trình / Bài giảng Phương tễ học.
  3. Bộ Y tế. Dược điển Việt Nam V. Hà Nội: Nhà xuất bản Y học; 2017 (tham khảo về từng vị thuốc trong bài).

Đây là danh mục tài liệu chung của chuyên mục. Nội dung được biên soạn lại, chưa dẫn nguồn đến từng trang và đang chờ kiểm duyệt chuyên môn. Phát hiện sai sót xin gửi góp ý.

↑ ↓ di chuyểnEnter mởEsc đóng