Tang cúc ẩm桑菊飲
Sơ phong thanh nhiệt, tuyên phế chỉ khái.
Thành phần
| Vai trò | Vị thuốc | Lượng tham khảo | Tính vị | Quy kinh |
|---|---|---|---|---|
| Quân | 7,5 g | Ngọt, Đắng · Hàn | Phế, Can | |
| Quân | 3 g | Ngọt, Đắng · Vi hàn | Phế, Can | |
| Thần | 2,5 g | Cay · Lương | Phế, Can | |
| Thần | 6 g | Đắng · Vi ôn | Phế, Đại trường | |
| Thần | 6 g | Đắng, Cay · Bình | Phế | |
| Tá | 5 g | Đắng · Vi hàn | Phế, Tâm, Tiểu trường | |
| Tá | 6 g | Ngọt · Hàn | Phế, Vị | |
| Sứ | 2,5 g | Ngọt · Bình | Tâm, Phế, Tỳ, Vị |
Quân · Thần · Tá · Sứ
Vai trò từng vị trong Tang cúc ẩm. Lượng ghi trên thẻ là lượng tham khảo.
Công năng và chủ trị
Công năng: Sơ phong thanh nhiệt, tuyên phế chỉ khái.
Chủ trị: Phong ôn mới phát: ho là chính, sốt nhẹ, hơi khát, mạch phù sác.
Phân tích phương
Tang diệp, Cúc hoa sơ tán phong nhiệt ở phế làm quân. Bạc hà trợ lực sơ tán; Hạnh nhân giáng, Cát cánh tuyên để phục hồi khí cơ của phế làm thần. Liên kiều thanh nhiệt, Lô căn sinh tân làm tá. Cam thảo điều hòa làm sứ.
Lưu ý an toàn
Khi nào cần chăm sóc y tế?
Thông tin chung về an toàn khi dùng dược liệu, không dùng để chẩn đoán.
Khó thở, tức ngực hoặc đau ngực dữ dội; sưng môi, lưỡi, họng; nổi mề đay toàn thân, tím tái; ngất hoặc lơ mơ; co giật; nôn ra máu, đi ngoài phân đen; chảy máu không cầm. Nghi ngộ độc: tê môi lưỡi, tê lan tay chân, chóng mặt, hồi hộp, tim đập chậm hoặc loạn nhịp, yếu cơ, nôn nhiều, vã mồ hôi lạnh.
Ngừng dùng ngay, gọi cấp cứu 115 hoặc đến cơ sở y tế gần nhất, mang theo gói thuốc hoặc đơn thuốc.
Buồn nôn, nôn kéo dài, đau bụng, tiêu chảy; vàng da hoặc nước tiểu sẫm màu; ngứa, phát ban; chóng mặt, hồi hộp bất thường. Sốt trên 39 °C hoặc kéo dài quá 3 ngày, ho ra máu, đau ngực khi thở, ra mồ hôi quá nhiều, mệt lả.
Ngừng dùng, đến gặp bác sĩ hoặc thầy thuốc có chứng chỉ hành nghề; nói rõ đã dùng những gì và từ bao giờ.
Đang mang thai hoặc cho con bú; trẻ nhỏ, người cao tuổi; có bệnh gan, thận, tim mạch, tiểu đường, huyết áp; đang dùng thuốc chống đông, hạ huyết áp, thuốc tim, thuốc an thần hay bất kỳ thuốc tân dược nào.
Thông báo cho bác sĩ, dược sĩ mọi thuốc và dược liệu đang dùng để được tư vấn về tương tác.
Câu hỏi thường gặp
Tang cúc ẩm dùng để làm gì?
Công năng: sơ phong thanh nhiệt, tuyên phế chỉ khái. Chủ trị theo y văn: Phong ôn mới phát: ho là chính, sốt nhẹ, hơi khát, mạch phù sác.
Tang cúc ẩm gồm những vị nào?
Gồm 8 vị: Tang diệp (7,5 g, quân); Cúc hoa (3 g, quân); Bạc hà (2,5 g, thần); Hạnh nhân (6 g, thần); Cát cánh (6 g, thần); Liên kiều (5 g, tá); Lô căn (6 g, tá); Cam thảo (2,5 g, sứ). Lượng chỉ để người kê đơn tham khảo.
Vị nào là quân trong Tang cúc ẩm?
Vị quân là Tang diệp, Cúc hoa. Tang diệp, Cúc hoa sơ tán phong nhiệt ở phế làm quân.
Ai không nên dùng Tang cúc ẩm?
Bài nhẹ, dùng cho chứng nhẹ; ho do phong hàn không dùng. Phụ nữ có thai, đang cho con bú, trẻ nhỏ và người đang dùng thuốc tân dược cần hỏi thầy thuốc trước khi dùng.
Tang cúc ẩm khác Ngân kiều tán thế nào?
Tang cúc ẩm nhẹ hơn, ho là chính; Ngân kiều tán mạnh về thanh nhiệt giải độc, sốt đau họng.
Cùng nhóm: Giải biểu
Ma hoàng thang
麻黃湯Phát hãn giải biểu, tuyên phế bình suyễn
Quế chi thang
桂枝湯Giải cơ phát biểu, điều hòa dinh vệ
Ngân kiều tán
銀翹散Tân lương thấu biểu, thanh nhiệt giải độc
Tiểu thanh long thang
小青龍湯Giải biểu tán hàn, ôn phế hóa ẩm
Cát căn thang
葛根湯Phát hãn giải biểu, thăng tân thư cân
Ma hạnh thạch cam thang
麻杏石甘湯Tân lương tuyên phế, thanh nhiệt bình suyễn
Tài liệu tham khảo
- Ôn bệnh điều biện – nguồn gốc của bài thuốc.
- Bộ môn Y học cổ truyền, các trường đại học Y Dược. Giáo trình / Bài giảng Phương tễ học.
- Bộ Y tế. Dược điển Việt Nam V. Hà Nội: Nhà xuất bản Y học; 2017 (tham khảo về từng vị thuốc trong bài).
Đây là danh mục tài liệu chung của chuyên mục. Nội dung được biên soạn lại, chưa dẫn nguồn đến từng trang và đang chờ kiểm duyệt chuyên môn. Phát hiện sai sót xin gửi góp ý.