Quế chi thang桂枝湯
Giải cơ phát biểu, điều hòa dinh vệ.
Thành phần
| Vai trò | Vị thuốc | Lượng tham khảo | Tính vị | Quy kinh |
|---|---|---|---|---|
| Quân | 9 g | Cay, Ngọt · Ôn | Tâm, Phế, Bàng quang | |
| Thần | 9 g | Đắng, Chua · Vi hàn | Can, Tỳ | |
| Tá | 9 g | Cay · Ôn | Phế, Tỳ, Vị | |
| Tá | 4 quả | Ngọt · Ôn | Tỳ, Vị | |
| Sứ | 6 g | Ngọt · Bình | Tâm, Phế, Tỳ, Vị |
Quân · Thần · Tá · Sứ
Vai trò từng vị trong Quế chi thang. Lượng ghi trên thẻ là lượng tham khảo.
- Quế chi9 g
- Bạch thược9 g
- Sinh khương9 g
- Đại táo4 quả
Công năng và chủ trị
Công năng: Giải cơ phát biểu, điều hòa dinh vệ.
Chủ trị: Ngoại cảm phong hàn biểu hư: phát sốt, sợ gió, ra mồ hôi, đau đầu, mạch phù hoãn.
Phân tích phương
Quế chi giải cơ, ôn thông vệ dương làm quân. Bạch thược liễm âm hòa dinh làm thần; hai vị lượng ngang nhau, một tán một thu để điều hòa dinh vệ. Sinh khương giúp Quế chi, Đại táo giúp Bạch thược làm tá. Cam thảo điều hòa làm sứ.
Lưu ý an toàn
Khi nào cần chăm sóc y tế?
Thông tin chung về an toàn khi dùng dược liệu, không dùng để chẩn đoán.
Khó thở, tức ngực hoặc đau ngực dữ dội; sưng môi, lưỡi, họng; nổi mề đay toàn thân, tím tái; ngất hoặc lơ mơ; co giật; nôn ra máu, đi ngoài phân đen; chảy máu không cầm.
Ngừng dùng ngay, gọi cấp cứu 115 hoặc đến cơ sở y tế gần nhất, mang theo gói thuốc hoặc đơn thuốc.
Buồn nôn, nôn kéo dài, đau bụng, tiêu chảy; vàng da hoặc nước tiểu sẫm màu; ngứa, phát ban; chóng mặt, hồi hộp bất thường. Sốt trên 39 °C hoặc kéo dài quá 3 ngày, ho ra máu, đau ngực khi thở, ra mồ hôi quá nhiều, mệt lả.
Ngừng dùng, đến gặp bác sĩ hoặc thầy thuốc có chứng chỉ hành nghề; nói rõ đã dùng những gì và từ bao giờ.
Đang mang thai hoặc cho con bú; trẻ nhỏ, người cao tuổi; có bệnh gan, thận, tim mạch, tiểu đường, huyết áp; đang dùng thuốc chống đông, hạ huyết áp, thuốc tim, thuốc an thần hay bất kỳ thuốc tân dược nào.
Thông báo cho bác sĩ, dược sĩ mọi thuốc và dược liệu đang dùng để được tư vấn về tương tác.
Câu hỏi thường gặp
Quế chi thang dùng để làm gì?
Công năng: giải cơ phát biểu, điều hòa dinh vệ. Chủ trị theo y văn: Ngoại cảm phong hàn biểu hư: phát sốt, sợ gió, ra mồ hôi, đau đầu, mạch phù hoãn.
Quế chi thang gồm những vị nào?
Gồm 5 vị: Quế chi (9 g, quân); Bạch thược (9 g, thần); Sinh khương (9 g, tá); Đại táo (4 quả, tá); Chích cam thảo (6 g, sứ). Lượng chỉ để người kê đơn tham khảo.
Vị nào là quân trong Quế chi thang?
Vị quân là Quế chi. Quế chi giải cơ, ôn thông vệ dương làm quân.
Ai không nên dùng Quế chi thang?
Không dùng cho biểu thực không mồ hôi, ôn bệnh mới phát, người thấp nhiệt bên trong. Phụ nữ có thai, đang cho con bú, trẻ nhỏ và người đang dùng thuốc tân dược cần hỏi thầy thuốc trước khi dùng.
Quế chi thang khác Ma hoàng thang thế nào?
Quế chi thang dùng cho biểu hư có mồ hôi; Ma hoàng thang dùng cho biểu thực không mồ hôi, sức phát hãn mạnh hơn.
Cùng nhóm: Giải biểu
Ma hoàng thang
麻黃湯Phát hãn giải biểu, tuyên phế bình suyễn
Ngân kiều tán
銀翹散Tân lương thấu biểu, thanh nhiệt giải độc
Tang cúc ẩm
桑菊飲Sơ phong thanh nhiệt, tuyên phế chỉ khái
Tiểu thanh long thang
小青龍湯Giải biểu tán hàn, ôn phế hóa ẩm
Cát căn thang
葛根湯Phát hãn giải biểu, thăng tân thư cân
Ma hạnh thạch cam thang
麻杏石甘湯Tân lương tuyên phế, thanh nhiệt bình suyễn
Tài liệu tham khảo
- Thương hàn luận – nguồn gốc của bài thuốc.
- Bộ môn Y học cổ truyền, các trường đại học Y Dược. Giáo trình / Bài giảng Phương tễ học.
- Bộ Y tế. Dược điển Việt Nam V. Hà Nội: Nhà xuất bản Y học; 2017 (tham khảo về từng vị thuốc trong bài).
Đây là danh mục tài liệu chung của chuyên mục. Nội dung được biên soạn lại, chưa dẫn nguồn đến từng trang và đang chờ kiểm duyệt chuyên môn. Phát hiện sai sót xin gửi góp ý.