Trạm Sức KhỏeCỔ TRUYỀN
  1. Trang chủ
  2. Phương tễ
  3. Bán hạ tả tâm thang
Hòa giải · Thang

Bán hạ tả tâm thang半夏瀉心湯

Hàn nhiệt bình điều, tiêu bĩ tán kết.

Cập nhật lần cuối

Thành phần

Vai tròVị thuốcLượng tham khảoTính vịQuy kinh
QuânBán hạ ⚠12 gCay · ÔnTỳ, Vị, Phế
ThầnCan khương 9 gCay · NhiệtTỳ, Vị, Thận, Tâm, Phế
ThầnHoàng cầm 9 gĐắng · HànPhế, Đởm, Tỳ, Đại trường, Tiểu trường
ThầnHoàng liên 3 gĐắng · HànTâm, Tỳ, Vị, Can, Đởm, Đại trường
TáNhân sâm 9 gNgọt, Đắng · Vi ônTỳ, Phế, Tâm
TáĐại táo 4 quảNgọt · ÔnTỳ, Vị
SứChích cam thảo ⚠9 gNgọt · BìnhTâm, Phế, Tỳ, Vị
Thiên hướng hàn – nhiệt (7/7 vị có trong danh mục)
Kinh được tác động nhiều nhất
Tỳ ×7Vị ×5Phế ×5Tâm ×4Đởm ×2

Quân · Thần · Tá · Sứ

Vai trò từng vị trong Bán hạ tả tâm thang. Lượng ghi trên thẻ là lượng tham khảo.

QuânChủ trị chứng chính
ThầnHỗ trợ vị quân
TáPhụ tá, chế bớt tác dụng phụ
SứDẫn thuốc, điều hòa

Công năng và chủ trị

Công năng: Hàn nhiệt bình điều, tiêu bĩ tán kết.

Chủ trị: Hàn nhiệt thác tạp: tâm hạ bĩ đầy mà không đau, nôn khan, sôi bụng, tiêu chảy, rêu lưỡi nhờn hơi vàng.

Phân tích phương

Bán hạ tán kết trừ bĩ, giáng nghịch chỉ ẩu làm quân. Can khương ôn trung tán hàn; Hoàng cầm, Hoàng liên đắng hàn tiết nhiệt làm thần – cay mở đắng giáng. Nhân sâm, Đại táo bổ tỳ khí làm tá. Cam thảo bổ tỳ, điều hòa làm sứ.

Lưu ý an toàn

Khi nào cần chăm sóc y tế?

Thông tin chung về an toàn khi dùng dược liệu, không dùng để chẩn đoán.

Cấp cứu ngay
Dấu hiệu

Khó thở, tức ngực hoặc đau ngực dữ dội; sưng môi, lưỡi, họng; nổi mề đay toàn thân, tím tái; ngất hoặc lơ mơ; co giật; nôn ra máu, đi ngoài phân đen; chảy máu không cầm. Nghi ngộ độc: tê môi lưỡi, tê lan tay chân, chóng mặt, hồi hộp, tim đập chậm hoặc loạn nhịp, yếu cơ, nôn nhiều, vã mồ hôi lạnh.

Nên làm

Ngừng dùng ngay, gọi cấp cứu 115 hoặc đến cơ sở y tế gần nhất, mang theo gói thuốc hoặc đơn thuốc.

Đi khám trong ngày
Dấu hiệu

Buồn nôn, nôn kéo dài, đau bụng, tiêu chảy; vàng da hoặc nước tiểu sẫm màu; ngứa, phát ban; chóng mặt, hồi hộp bất thường. Sốt kéo dài, vàng da, đau hạ sườn phải dữ dội, nôn nhiều.

Nên làm

Ngừng dùng, đến gặp bác sĩ hoặc thầy thuốc có chứng chỉ hành nghề; nói rõ đã dùng những gì và từ bao giờ.

Hỏi thầy thuốc trước khi dùng
Dấu hiệu

Đang mang thai hoặc cho con bú; trẻ nhỏ, người cao tuổi; có bệnh gan, thận, tim mạch, tiểu đường, huyết áp; đang dùng thuốc chống đông, hạ huyết áp, thuốc tim, thuốc an thần hay bất kỳ thuốc tân dược nào.

Nên làm

Thông báo cho bác sĩ, dược sĩ mọi thuốc và dược liệu đang dùng để được tư vấn về tương tác.

Câu hỏi thường gặp

Bán hạ tả tâm thang dùng để làm gì?

Công năng: hàn nhiệt bình điều, tiêu bĩ tán kết. Chủ trị theo y văn: Hàn nhiệt thác tạp: tâm hạ bĩ đầy mà không đau, nôn khan, sôi bụng, tiêu chảy, rêu lưỡi nhờn hơi vàng.

Bán hạ tả tâm thang gồm những vị nào?

Gồm 7 vị: Bán hạ (12 g, quân); Can khương (9 g, thần); Hoàng cầm (9 g, thần); Hoàng liên (3 g, thần); Nhân sâm (9 g, tá); Đại táo (4 quả, tá); Chích cam thảo (9 g, sứ). Lượng chỉ để người kê đơn tham khảo.

Vị nào là quân trong Bán hạ tả tâm thang?

Vị quân là Bán hạ. Bán hạ tán kết trừ bĩ, giáng nghịch chỉ ẩu làm quân.

Ai không nên dùng Bán hạ tả tâm thang?

Bĩ đầy do khí trệ hoặc thực tích không dùng. Phụ nữ có thai, đang cho con bú, trẻ nhỏ và người đang dùng thuốc tân dược cần hỏi thầy thuốc trước khi dùng.

Cùng nhóm: Hòa giải

Tài liệu tham khảo

  1. Thương hàn luận – nguồn gốc của bài thuốc.
  2. Bộ môn Y học cổ truyền, các trường đại học Y Dược. Giáo trình / Bài giảng Phương tễ học.
  3. Bộ Y tế. Dược điển Việt Nam V. Hà Nội: Nhà xuất bản Y học; 2017 (tham khảo về từng vị thuốc trong bài).

Đây là danh mục tài liệu chung của chuyên mục. Nội dung được biên soạn lại, chưa dẫn nguồn đến từng trang và đang chờ kiểm duyệt chuyên môn. Phát hiện sai sót xin gửi góp ý.

↑ ↓ di chuyểnEnter mởEsc đóng